Maaş kesintili erken emeklilik ve Finlandiya modeli Meclis'e geldi mi? 2021'de EYT çıkarsa kimler hemen emekli olacak?

2021'de EYT çıkarsa kimler hemen emekli olacak? Maaş kesintili erken emeklilik modeli Meclis'e geldi mi? Emeklilikte Yaşa Takılan yurttaşların arzları geleneksel medya olmayan sosyal medya başta olmak üzere çok rakamda mecrada dile getiriliyor. Peki EYT mevzusu 2021 senesinde TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ gündemine gelecek mi? Emeklilikte Yaşa Takılanlara emeklilik hakkı sağlanacak mı? EYT kanunu kanunu çıkarsa kimler emekli olabilecek? Tüm bu suallerin cevaplarını ve EYT ile son gelişmeleri inceledik.

Maaş kesintili erken emeklilik ve Finlandiya modeli Meclis'e geldi mi? 2021'de EYT çıkarsa kimler hemen emekli olacak?
06 Ocak 2021 - 09:37 - Güncelleme: 06 Ocak 2021 - 09:38
2021'de EYT çıkarsa kimler hemen emekli olacak? Maaş kesintili erken emeklilik modeli Meclis'e geldi mi? Emeklilikte yaşa takılan yurttaşlar 2021 senesinde bir tertip etme gelmesi gidişatında kimlerin, hangi koşullarda emeklilik hakkı elde edeceklerini inceliyorlar. EYT'li yurttaşlar için son gelişmeler haberimizde. EYT'li vatandaşlar için düzenleme bugün uygulamaya girerse emeklilik yaşı hesaplanması şu şekilde olacak. Vatandaşlar işe başladıklarında kendilerinden kadınlar için 20, erkekler için ise 25 yıl sigortalılık şartı ile birlikte 5000 prim şartlarını tamamladıklarında emekli olabilecekler. Ayrıca bu formül sadece 1999 tarihinden yani düzenlemenin hayata geçirilmesinden önce işe giren vatandaşları kapsıyor.
 


ÜCRET KESİNTİSİ İLE EYT'LİLERE EMEKLİLİK GÜNDEMDE Mİ?

Bir dönem Finlandiya modeli olarak medyada yer alan tertip etmelerden bir tanesi de ücret kesintisi ile erken emeklilik. Finlandiya modelinde prim ve gün koşulunun sağlanmış olması ve yalnızca emeklilik yaşının bekleniyor olması gerekiyor. Bu model kapsamında emekliliğe noksan olan her sene için daha az ücretle emekli ücreti ödenmesi. Örneğin emeklilik için 3 sene daha beklemesi gereken bir birey Finlandiya modeli ile her sene için daha noksan yüzdeli ücreti kabul ederek emekli olabilecek. Ancak bu sistem geçmiş dönemlerde çok konuşulmuş olsa da TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ gündeminde yer almamıştı. Uzmanlar 2021 senesinde de bu tertip etmenin gelmesine çok mümkün bakmıyorlar.

EYT NEDİR? KİMLERİ KAPSIYOR?
 
EYT, 1999 senesinde emeklilik yaşının değiştirilmesiyle ortaya çıktı.  4447 rakamlı yasayla yapılan farklılıkla birlikte 8 Eylül 1999 tarihine kadar  bayanlar için 20, erkekler için 25 sene sigortalılık süresi isteniyor ve 5000 prim günü olması gerekiyordu. Çıkarılan yasayla yaş koşulu yükseltildi. Bu kanunla birlikte mayıs 1999’dan sonra sigortalı olan bayanlar için 58, erkekler için ise 60 yaş koşulu konuldu. Bu yasa 1999’dan evvel sigortalı olanları da içerince, emeklilikte yaşa takılanların vaziyeti ortaya çıktı. 
 
Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT), emekli ücreti alamadıkları için çalışmaya devam ediyor. Fakat çalışma yaşamında olan EYT'liler için de kritik bir vaziyet mevzubahisi. Çalışmaya devam eden  EYT'lilerden bir kısmı '2008 sonrasında çalışma süresi uzadıkça emekli aylığının düşmesi' sebebiyle sigortasız olarak çalışmayı seçiyor. Bu da beraberinde pek çok problemi getiriyor. Sigortasız çalışan EYT'liler iş teminatından yoksun kalıyor, kıdem tazminatı alamıyor, işsizlik ödeneğinden faydalanamıyorlar. Kendi ceplerinden GSS primi ödemek gidişatında kalabiliyorlar. 

 
Çalışmaya devam eden EYT'liler karşılaşacakları vaziyetleri bütün olarak öğren. Öncelikle sigortalı olarak çalışmaya devam edenlerin alacakları emekli aylığında bu sebeple bir düşme yaşanabilir. Bu biçimde ne kadar çalışıldığına bağlı olarak değişir. Ücretinin düşmesini istemeyenler ise sigortasız çalıştıkları vaktin hiçbir biçimde kıdem ve ihbar tazminatını alamazlar. GSS primi ödemek gidişatında kalabilirler. Sigortasız emekçi çalıştıran patron için ise cezai yaptırımlar mevzubahisi. 
 
EYT NASIL HESAPLANIR?
 
EYT'li vatandaşlar için düzenleme bugün uygulamaya girerse emeklilik yaşı hesaplanması şu şekilde olacak. Vatandaşlar işe başladıklarında kendilerinden kadınlar için 20, erkekler için ise 25 yıl sigortalılık şartı ile birlikte 5000 prim şartlarını tamamladıklarında emekli olabilecekler. Ayrıca bu formül sadece 1999 tarihinden yani düzenlemenin hayata geçirilmesinden önce işe giren vatandaşları kapsıyor.
 
EYT SON DURUM
 
Yüz binlerce kişi EYT'de son durumun ne olduğunu merak ediyor.  Mart ayından beri ülkeyi bu kadar etkisi altına alan corona virüs nedeniyle maalesef ki Meclis'in gündemindeki öncelik konular da değişti. Şu an tüm EYT'liler hükümet tarafından kendileri için olumlu bir adım atmasını bekliyor. 
 
EYT İÇİN BEKLENEN MÜJDE FİNLANDİYA MODELİ Mİ OLACAK?
 
Finlandiya modeli normal emeklilik standartlarını sağlamayanların erken emeklilikte maaşlarından kesinti yapılması sistemi.
 
Bu modele göre 65 yaşında emekli olacak bir kişi 64 yaşında emeklilik talep ederse bağlanacak aylık maaş oranı belli bir yüzde ile düşüyor. Örneğin 65 yaşında emekli olacak bir kişi 64 yaşında emekli olduğunda normal maaşından yüzde 4 daha az maaş alıyor.
 
Bu modelin Türkiye'de de özellikle emeklilikte yaşa takılanların emeklilikleri için kullanılabileceği üzerinde durulmuştu. O dönemde bu alanda çalışmaların olduğu da söylenmiş ancak daha sonra EYT konusuna dair gelen açıklamalar ile bu düzenleme unutulmuştu. Finlandiya modeline dair yeniden haberler üretmeye başladı. 
 

YORUMLAR

  • 0 Yorum